Μια συναρπαστική  τριήμερη εκπαιδευτική εκδρομή της Β΄ταξης του 9ου Γυμνασίου Τρικάλων σε Ναύπακτο, Πάτρα και Δελφούς.

Στις 27-29 Απριλίου πραγματοποιήθηκε εκπαιδευτική εκδρομή της β΄ τάξης  στο πλαίσιο των πολιτιστικών  προγραμμάτων «Τα κάστρα ως ιστορικά τοπόσημα» και «Το βυζαντινό κάστρο των Τρικάλων» με συνοδούς καθηγητές την κ. Αναγνωστοπούλου Αθανασία, Μαθηματικό, την γράφουσα κ. Καμπλιώνη Αρετή ,Φιλόλογο και τοκ κ. Μπαϊρακτάρη  Κων/νο, Φυσικής αγωγής. Προορισμοί μας, η ιστορική Ναύπακτος, η  Πάτρα , το  γοητευτικό Γαλαξίδι και οι  Δελφοί και σκοπός μας η ενίσχυση της ιστορικής και πολιτιστικής παιδείας των μαθητών μας, περιηγούμενοι  Μουσεία,  αρχαιολογικούς χώρους και γενικότερα   σημεία ενδιαφέροντος των παραπάνω περιοχών , με έμφαση στην ιστορία και τον ρόλο των κάστρων τους.

Πρώτος σταθμός της εκδρομής ήταν η Ναύπακτος, που εντυπωσιάζει με το  ενετικό λιμάνι και το καλοδιατηρημένο επιβλητικό κάστρο της. Οι μαθητές ενημερώθηκαν για τη ναυμαχία της Ναυπάκτου το 1571 μ.Χ και τη σημασία της στην ευρωπαϊκή ιστορία, φωτογραφήθηκαν στο άγαλμα του διάσημου Ισπανού λογοτέχνη Μιχαήλ Θερβάντες που συμμετείχε στην εν λόγω ναυμαχία  και ανηφορίζοντας στα πλακόστρωτα δρομάκια κατευθύνθηκαν προς τον «Πύργο Μπότσαρη», ενετικό κτίριο του 15ου αι., όπου απόλαυσαν την πλούσια  έκθεση αντιγράφων από πίνακες, χάρτες και σχεδιάσματα που έχουν σχέση με τη Ναυμαχία της Ναυπάκτου.

Ακολούθησε περιήγηση στο  κάστρο της Ναυπάκτου και  στο Μουσείο του κάστρου στην κορυφή του λόφου, το οποίο διαθέτει πλούσια εκθέματα από τη βυζαντική κυρίως Ναύπακτο. Το κάστρο της Ναυπάκτου, ένα από τα  ωραιότερα δείγματα οχυρωματικής αρχιτεκτονικής στην Ελλάδα, οφείλει τη σημερινή του μορφή στους Ενετούς οι οποίοι  κατά την πρώτη περίοδο της Ενετοκρατίας (1407-1499) προσπάθησαν να  προστατέψουν την πόλη από τους προελαύνοντες Οθωμανούς, χτίζοντας ισχυρό κάστρο, με πέντε αμυντικές ζώνες, που φτάνουν ως το λιμάνι χαρίζοντας της ένα παραμυθένιο περίγραμμα. Η κουραστική ανάβαση μας αντάμειψε με την θέα προς τον Κορινθιακό που αποκτά κάτι το σχεδόν θεατρικό.

Αφού απολαύσαμε το φαγητό μας κάτω από τη σκιά των πλατάνων με θέα το λιμάνι με τους προμαχώνες, σε ένα σκηνικό σχεδόν κινηματογραφικό, επισκεφτήκαμε την Ιερά Μονή Μεταμορφώσεως του Σωτήρος,  ένα σύγχρονο, οργανωμένο, ανδρικό μοναστήρι με πλούσια πνευματική δραστηριότητα. Η φιλόξενη διάθεση ,το ευπρόσδεκτο κέρασμα και κυρίως τα στοργικά, παραινετικά λόγια του πατέρα Νεκτάριου ζέσταναν την ψυχή μας και έκλεισαν με τον καλύτερο τρόπο τη γνωριμία μας με την Ναύπακτο.

Γεμάτοι μαγευτικές εικόνες και γνώσεις αφήσαμε πίσω μας την παραδοσιακή, ιστορική και συνάμα ρομαντική  Ναύπακτο και περνώντας την εντυπωσιακή Γέφυρα Ρίου- Αντιρρίου, κατευθυνθήκαμε με πολλές προσδοκίες  προς την Πάτρα, τον επόμενο προορισμό μας. Η βραδινή έξοδος για φαγητό  ήταν μια καλή ευκαιρία  για βόλτα στη νυχτερινή πόλη και για ενδυνάμωση των σχέσεων μεταξύ των μαθητών.

Η δεύτερη ημέρα της εκδρομής μας  ξεκίνησε με  χαλαρή βόλτα στην παραλία  και στο Θεατράκι στην περιοχή Μαρίνα και ακολούθησε οργανωμένη ξενάγηση σε διάφορα αξιοθέατα.

 Η πρώτη μας στάση ήταν στο Αρχαιολογικό Μουσείο Πατρών. Οι μαθητές είχαν την ευκαιρία να θαυμάσουν από κοντά τη συλλογή του μουσείου, σε 3 αίθουσες, Ιδιωτικού βίου, Δημοσίου βίου και Νεκρομαντείο, εμπλουτίζοντας τις γνώσεις τους  για τον αρχαίο  ελληνικό πολιτισμό μέσω της άμεσης παρατήρησης. Πρόκειται για αρχαιολογικά ευρήματα από τη Μυκηναϊκή μέχρι και την Ύστερη Ρωμαϊκή εποχή, που ανακαλύφθηκαν στην ευρύτερη περιοχή της Αχαΐας.

Ξεχώρισαν τα αγγεία της γεωμετρικής εποχής, τα εντυπωσιακά ειδώλια, τα αγάλματα, η πλούσια συλλογή από ρωμαϊκά  περίτεχνα επιδαπέδια ψηφιδωτά και τα  αντικείμενα καθημερινής χρήσης της ρωμαϊκής εποχής, όπως γυάλινα αγγεία, εργαλεία, κοσμήματα και παιχνίδια, ευρήματα που ζωντάνεψαν την ιδιωτική ζωή των κατοίκων της αρχαίας Πάτρας.

Επίσης μεγάλη εντύπωση προκάλεσε στους μαθητές ο μεγαλοπρεπής, πελώριος και περίτεχνος ναός του Αγίου Ανδρέα,  με τους 12 τρούλους ,ο μεγαλύτερος στην Ελλάδα αλλά και ο ναός της Παντάνασσας που είναι βασιλική νεοκλασικού ρυθμού, με πλούσια εσωτερική διακόσμηση και ενδιαφέρουσες τοιχογραφίες.

Ακολούθησε επίσκεψη στην  Αχάια Κλάους, ένα από τα παλαιότερα και πιο εμβληματικά οινοποιεία της Ελλάδας. Ο χώρος με τα πέτρινα κτίρια μέσα στους αμπελώνες, τα κελάρια που μυρίζουν κρασί, τα παλιά βαρέλια στη σειρά και τη μοναδική θέα  στη Πάτρα, αναδίδει ατμόσφαιρα άλλης εποχής που μας μάγεψε κυριολεκτικά. Οι μαθητές γνώρισαν την ιστορία του οινοποιείου, τη μακρά παράδοση της Αχαΐας στην παραγωγή οίνου και ενημερώθηκαν για τη διαδικασία παραγωγής και παλαίωσης του κρασιού.

Η ημέρα συνεχίστηκε με περιήγηση στο κέντρο της πόλης. Περπατήσαμε στους άνετους πεζόδρομους με τις επιβλητικές καμάρες, στα σκαλιά Αγίου Νικολάου και Γεροκωστοπούλου, καθίσαμε στη μεγάλη  Πλατεία Αγίου  Γεωργίου, πήγαμε στα Ψηλά Αλώνια, θαυμάσαμε το θέατρο Απόλλων, χαρήκαμε τον ζωηρό και νεανικό παλμό  της πόλης .

Η τρίτη ημέρα  άρχισε με ξενάγηση στο Κάστρο Πατρών, ένα μεγαλοπρεπές και επιβλητικό συγκρότημα  με τείχη, πύργους και προμαχώνες που δεν μας άφησε  ασυγκίνητους. Οι μαθητές περπατώντας ανάμεσα στα τείχη,  έδειξαν ιδιαίτερο ενδιαφέρον για την ιστορία του. Κατασκευάστηκε τη Βυζαντινή περίοδο όταν αυτοκράτορας ήταν ο Ιουστινιανός,  στις παρυφές του Παναχαϊκού όρους, εκεί που κάποτε βρισκόταν η αρχαία Ακρόπολη της πόλης. Οι Φράγκοι σταυροφόροι, το επέκτειναν, το ενίσχυσαν και άνοιξαν τάφρο στις τρεις πλευρές του. Το 1429  ανακτήθηκε από τον Κωνσταντίνο Παλαιολόγο  αλλά  το 1458 το κατέλαβαν οι Οθωμανοί και παρέμειναν εκεί όλη σχεδόν την περίοδο της Τουρκοκρατίας στην Ελλάδα. Από το κάστρο  απολαύσαμε την ωραιότερη πανοραμική θέα της πόλης και του λιμανιού και κατηφορίσαμε για το  Ρωμαϊκό  Ωδείο.

Το  Ρωμαϊκό  Ωδείο χτισμένο το 160 μ.Χ., εντυπωσιάζει ως ένα μεγαλοπρεπές μνημείο, που θυμίζει έντονα το Ηρώδειο. Είναι εξαιρετικά ανακαινισμένο, με μαρμάρινες κερκίδες, διατηρώντας την ρωμαϊκή του ταυτότητα. Οι μαθητές είχαν την ευκαιρία να παρατηρήσουν την αρχιτεκτονική του και να λάβουν πληροφορίες για  τα  βασικά μέρη που το συγκροτούν και τη λειτουργεία τους. Με έντονη την αίσθηση ιστορικού μεγαλείου αποχωρίσαμε από το εμβληματικό αυτό μνημείο και αναχωρήσαμε για το Γαλαξίδι, κρατώντας για πάντα στην καρδιά μας την πλανεύτρα Πάτρα.

Το Γαλαξίδι που το 1978 χαρακτηρίστηκε διατηρητέος οικισμός, μας γοήτευσε με τα πετρόκτιστα αρχοντικά ,τα περίφημα καπετανόσπιτα,  τα  γραφικά σοκάκια και μας μετέφερε την  ατμόσφαιρα μιας άλλης εποχής .

Η επίσκεψη στο Ναυτικό και Ιστορικό Μουσείο Γαλαξιδίου, όπου εκτίθενται από ημερολόγια καταστρώματος και ναυτικοί χάρτες έως αντικείμενα πλοίων και αρχαιολογικά ευρήματα έφερε  τους μαθητές  σε άμεση γνωριμία με την  ναυτική ιστορία του τόπου και αποτέλεσε ευκαιρία για ένα νοερό ταξίδι στο παρελθόν, τότε που η  ονομαστή ναυτική πολιτεία φημιζόταν για τον μεγάλο ιστιοφόρο στόλο της, τον πλούτο και τη ναυτοσύνη των κατοίκων της.

Στη συνέχεια αφού  απολαύσαμε το γεύμα μας  στην ηρεμία και στη γαλήνη του γαλαξιδιώτικου  θαλασσινού τοπίου, πήραμε το δρόμο για τους Δελφούς. Κατά τη διάρκεια της διαδρομής οι μαθητές είχαν την ευκαιρία να απολαύσουν το γοητευτικό θαλάσσιο τοπίο του Κορινθιακού κόλπου, τους  κολπίσκους  και τα γραφικά παραθαλάσσια χωριά.

Στο Αρχαιολογικό Μουσείο των Δελφών οι μαθητές ήρθαν  σε επαφή με τον πυρήνα της αρχαίας ελληνικής ιστορίας και μυθολογίας. Περιηγηθήκαμε  στις αίθουσές του και θαυμάσαμε τα υπέροχα εκθέματά του : τους κούρους του Άργους,  Κλέοβι και Βίτωνα ,τμήματα από διάφορες ζωφόρους, τη σφίγγα των Ναξίων, τον ομφαλό της γης, το φημισμένο χάλκινο άγαλμα του Ηνιόχου, εκθέματα που  αναδεικνύουν την αίγλη του Δελφικού  Μαντείου . Η περιήγηση στο άρτια οργανωμένο μουσείο μετέφερε τους μαθητές  στον 5ο αι. π.Χ. προσφέροντας  τους μια βαθιά πολιτιστική εμπειρία. Δυστυχώς για μας δεν υπήρχε χρόνος για περιήγηση στον αρχαιολογικό  χώρο των Δελφών, κάτι που μεταθέσαμε για μια μελλοντική μας εξόρμηση στην περιοχή. Στη συνέχεια ατενίσαμε για λίγο το Δελφικό τοπίο, αυτό το θαύμα της φύσης και λυπημένοι που  η εκδρομή μας πλησίαζε στο τέλος της  πήραμε τον δρόμο της επιστροφής.

Η επιστροφή βρήκε τους μαθητές γεμάτους  γνώσεις και εμπειρίες. Μέσω  της επαφής με μνημεία, τόπους, χώρους πολιτισμού και εικόνες, κατανόησαν βαθύτερα την ιστορία και την πολιτιστική κληρονομιά της πατρίδας μας. Η εκδρομή αυτή αποτέλεσε ένα ζωντανό, άμεσο ,βιωματικό μάθημα ιστορίας και πολιτισμού, αποδεικνύοντας πως η μάθηση δεν περιορίζεται μόνο στις σχολικές αίθουσες. Πέραν του μορφωτικού στόχου η εκδρομή εκπλήρωσε και τον ψυχαγωγικό και κοινωνικό στόχο της. Μακριά από την οικογενειακή εστία για λίγες μέρες οι μαθητές διασκέδασαν, ενίσχυσαν τις μεταξύ τους σχέσεις, αυτονομήθηκαν σε μια συνθήκη καθόλα συλλογική, ανέλαβαν ευθύνες, ωρίμασαν, βιώνοντας τη σχολική ζωή με τρόπο περισσότερο άμεσο και προσωπικό ,πράγμα που καθιστά την μετακίνηση αυτή μια εμπειρία από εκείνες που χαράσσονται ανεξίτηλα στην μνήμη και την καρδιά.

Οι συνοδοί καθηγητές αισθανόμαστε την ανάγκη να ευχαριστήσουμε την Διευθύντρια του σχολείου κα Ηλιάδη Αμαλία  για την αμέριστη στήριξη της στην υλοποίηση αυτής της προσπάθειας και να συγχαρούμε τους μαθητές μας διότι σε όλη τη διάρκεια της εκδρομής  υπήρξαν  συνεργάσιμοι,  με άψογη συμπεριφορά και συνεπείς  στις υποχρεώσεις τους.

“Οι εντυπώσεις μου από την εκδρομή μας σε Άμφισσα, Δελφούς, Αράχωβα, Γαλαξείδι!” (μαθητική πένα)

Την Παρασκευή 7 Μαρτίου, πραγματοποιήθηκε ημερήσια εκδρομή από τους μαθητές της πρώτης Γυμνασίου µε προορισμό την Άμφισσα, τους Δελφούς, την Αράχοβα και το Γαλαξίδι.

Η ημερήσια απόδρασή µας είχε πολλούς και ενδιαφέροντες προορισμούς, που ήταν τόσο διαφορετικοί ο ένας από τον άλλον. Επισκεφτήκαμε την Άμφισσα, την Αράχοβα, τους Δελφούς και το Γαλαξίδι. Περάσαμε αρκετές ώρες στον δρόμο, µε αποτέλεσμα να νιώθουμε εξουθενωμένοι την επόμενη ημέρα, όμως άξιζε πραγματικά τον κόπο! Πρώτος µας προορισμός ήταν η Άμφισσα, η όμορφη πρωτεύουσα της Φωκίδας. Επισκεφτήκαμε πρώτα το Αρχαιολογικό Μουσείο. Τα εκθέματα ήταν συγκλονιστικά και εξαιρετικά ενδιαφέροντα. Με εντυπωσίασε ιδιαίτερα η έκθεση µε τα κτερίσματα που βρέθηκαν σε τάφους, μια συνήθεια των αρχαίων προγόνων µας, που µας δίνει τη δυνατότητα να αντλήσουμε πλήθος πληροφοριών για τους ανθρώπους της εποχής εκείνης, τα ήθη, τα έθιμα και τις παραδόσεις τους. Πήγαμε και στον Μητροπολιτικό Ναό της Άμφισσας, αφιερωμένο στον Ευαγγελισμό της Θεοτόκου, ο οποίος αποτελεί το σημαντικότερο μνημείο της νεότερης ιστορίας της πόλης. Οι αγιογραφίες του ναού ήταν υπέροχες, ζωγραφισμένες από τον ξακουστό Σπύρο Παπαλουκά. Οι εικόνες ήταν εξαιρετικές, µε πολλές όμορφες και διακριτικές λεπτομέρειες.

Επόμενος προορισμός µας ήταν ο παγκοσμίου φήμης αρχαιολογικός χώρος των Δελφών. Το τοπίο ήταν ειδυλλιακό, καταπράσινο και σου προκαλούσε δέος. Ανεβήκαμε στο ψηλότερο σημείο και, καθώς ανεβαίναμε, κάναμε στάσεις για να θαυμάσουμε τις αρχαίες στήλες και να μιλήσουμε γι’ αυτές. Το μαντείο ήταν πανέμορφο και όταν το αντίκρισα ένιωθα λες και ζούσα στους μύθους που διαβάζαμε μικροί στα σχολικά µας βιβλία. Είδαμε επίσης το στάδιο, που ήταν τεράστιο, και όλοι µας φανταζόμασταν πώς θα ήταν οι αγώνες τότε. Επισκεφθήκαμε και το μουσείο του χώρου, µε τα ενδιαφέροντα εκθέματα. Τα ψηλά, εντυπωσιακά αγάλματα σου έκοβαν την ανάσα.
Ύστερα, πήγαμε στην κοσμοπολίτικη Αράχοβα για φαγητό. Φάγαμε και περιηγηθήκαμε, καθώς η πόλη αποτελεί έναν από τους πιο γνωστούς χειμερινούς προορισμούς. Οι άνθρωποι εκεί ήταν ευγενικοί και φιλόξενοι. Υπήρχαν πολλά μαγαζιά, από τα οποία αγοράσαμε αναμνηστικά και, μέχρι να έρθει η ώρα της αναχώρησης, κάναμε βόλτες γνωρίζοντας την πόλη και φωτογραφίζοντας την υπέροχη θέα αυτού του ορεινού τόπου, µε τα όμορφα πέτρινα σπίτια.

Βραδιάζοντας, φτάσαμε στον τελευταίο προορισμό της εκδρομής µας, το πανέμορφο Γαλαξίδι. Κάναμε βόλτα δίπλα στο λιμάνι, αγναντεύοντας τα φώτα της πόλης να καθρεφτίζονται στη θάλασσα, που αντανακλούσε το μαύρο του ουρανού. Περιηγηθήκαμε στην πόλη, πήγαμε στην πλατεία και παίξαμε όλοι μαζί κυνηγητό και κρυφτό. Ύστερα ανεβήκαμε στο λεωφορείο για να επιστρέψουμε στα Τρίκαλα. Η επιστροφή κύλησε ομαλά και, μετά από τρεις ώρες, φτάσαμε στο σπίτι, πολύ κουρασμένοι αλλά γεμάτοι από εικόνες.
Αυτή η εκδρομή θα µου μείνει σίγουρα αξέχαστη, επειδή ήταν μια συγκλονιστική εμπειρία µε πολλές όμορφες στιγμές. Απέκτησα γνώσεις, επισκέφτηκα μέρη που ίσως να µην έχω την ευκαιρία να επισκεφτώ ξανά στο μέλλον και έφτιαξα ωραίες και πολύτιμες αναμνήσεις.
Φυσικά, αυτή η εκδρομή δεν θα μπορούσε να είχε πραγματοποιηθεί χωρίς την αμέριστη αρωγή των συνοδών καθηγητριών, κας Ηλιάδη Αµαλίας (της διευθύντριας του σχολείου µας, Φιλόλογος-Ιστορικός), κας Τσουµπέκου Σοφίας (αγγλικής φιλολογίας) και κας Τριµίντζιου Αναστασίας (µουσικός). Τις ευχαριστούμε θερμά και ευελπιστούμε σε μελλοντικές εκπαιδευτικές εκδρομές.

Βέρα Νταλούκα, μαθήτρια της Α’ Γυμνασίου του 9ου Γυμνασίου Τρικάλων

9ο Γυμνάσιο Τρικάλων: Από την Άμφισσα και την Αράχωβα, στους Δελφούς έως το Γαλαξείδι: Μια διαδρομή, αιώνες ιστορίας!

Αμαλία Κ. Ηλιάδη, φιλόλογος-ιστορικός, Δ/ντρια 9ου Γυμνασίου Τρικάλων

Mε την καθοδηγητική και υποστηρικτική  παρουσία  συνοδών καθηγητών που χαίρονται την εκδρομική εμπειρία με τους μαθητές τους, γι αυτό και επιλέγουν να την αποκτούν,  την κ. Ηλιάδη Αμαλία, φιλόλογοιστορικό, την κ. Τσουμπέκου Σοφία, Αγγλικής Γλώσσας και την κ. Τριμίντζιου Αναστασία, Μουσικό,  οι μαθητές/τριες της Α΄Τάξης,  την Παρασκευή 7 Μαρτίου 2025, είχαν την ευκαιρία να θυμηθούν βιωματικά μια χρονική περίοδο που ξεκινά από τα αρχαία χρόνια  και φθάνει ίσαμε το σήμερα: Από την Άμφισσα και την Αράχωβα, στους Δελφούς έως και το Γαλαξίδι: Μια διαδρομή, αιώνες ιστορίας.

Στην Άμφισσα τα  Αξιοθέατα της πόλης αποτελούν: το Κάστρο των Σαλώνων ή Κάστρο της Ωριάς , ο Βυζαντινός Ναός του Σωτήρος, χτισμένος τον 11ο αιώνα σε απότομη πλαγιά, 3 χλμ. μακριά από την πόλη, με τοίχους από πωρόλιθο, ο Μητροπολιτικός Ναός του Ευαγγελισμού της Θεοτόκου στο κέντρο της πόλης με τις περίφημες τοιχογραφίες του Σπύρου Παπαλουκά, τις οποίες θαυμάσαμε δια ζώσης για την πρωτοτυπία και την εκφραστικότητά τους, το Αρχαιολογικό Μουσείο της Άμφισσας, το οποίο επισκεφθήκαμε και  το οποίο στεγάζεται στο κτίριο όπου έγινε η Α΄ Εθνοσυνέλευση της Ανατολικής Χέρσου Ελλάδος, με συλλογή αρχαίων και νέων νομισμάτωνπου αποτελεί δωρεά του Δρόσου Κραβαρτόγιαννου, ψηφιδωτά, τάφους, επιτύμβιες στήλες, επιγραφές και αντικείμενα από την εποχή του Χαλκού μέχρι και τα ρωμαϊκά χρόνια, όλα ευρήματα της περιοχής, καθώς και ένα εντυπωσιακό άγαλμα της Περσεφόνης από το αρχαίο Κάλλιο που βρίσκεται στο νομό Φωκίδας, η οικία Πανουργιά, δείγμα τοπικής αρχιτεκτονικής του 18ου αιώνα που βρίσκεται απέναντι από το Αρχαιολογικό Μουσείο και στην οποία στεγάζεται από τον Απρίλιο του 2019 το Μουσείο Ελληνικής Επανάστασης. Έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον η αρχιτεκτονική της πόλης με τα πολλά αρχοντικά λαϊκής τεχνοτροπίας και τα νεοκλασικά, απόδειξη του πλούτου μιας άλλης εποχής.

Το Δελφικό τοπίο που μας άφησε εκστατικούς, δημιούργημα της φύσης και των ανθρώπων, είναι αντικείμενο θαυμασμού εκατομμυρίων επισκεπτών από όλο τον πλανήτη και εντάσσεται από το 1972 στα Μνημεία Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς της UNESCO. Από τον Απρίλιο του 1991, που υπογράφηκε η νομοθεσία περί προστασίας του Δελφικού τοπίου, χωρίζεται σε ζώνες προστασίας.

Όπως περιγράφηκε από την UNESCO: «…Η μοναδική ποιότητα του Δελφικού τοπίου γεννάται από την οικεία αρμονία ανάμεσα στα ερείπια του ιερού και το ανέπαφο περιβάλλον. Πρέπει να έχει αφήσει κανείς το βλέμμα του να περιπλανηθεί από την γκρίζα θάλασσα των ελαιοδένδρων, στην κοιλάδα του Πλείστου και κάτω, στη σπινθηρίζουσα θάλασσα του Κόλπου της Ιτέας, για να συνειδητοποιήσει ότι το λειτούργημα των Δελφών ήταν να ενώσουν στεριανούς και νησιώτες σε κοινές ιερουργίες/γιορτές…».

Ο αρχαιολογικός χώρος των Δελφών μας φάνηκε απέραντος και υποβλητικός. Τι να πρωτοπεί κανείς για το ιερό που αναπτύχθηκε στις νότιες πλαγιές του Παρνασσού, ανάμεσα στους θεόρατους βράχους των Φαιδριάδων; Ο μύθος, τον οποίο όλοι γνωρίζουμε, λέει ότι εδώ συναντήθηκαν οι δύο αετοί που έστειλε ο Δίας από τα άκρα της γης ψάχνοντας να βρει το κέντρο -τον «ομφαλό» του κόσμου.
Το ιερό των Δελφών αποτέλεσε για αιώνες πνευματικό και θρησκευτικό κέντρο, σύμβολο ενότητας του αρχαίου ελληνισμού. Οι χρησμοί του θεωρούνταν οι πιο έγκυροι.Τα σπουδαιότερα μνημεία του είναι : Το ιερό του Απόλλωνα και της Αθηνάς, η Κασταλία Κρήνη, ο Θησαυρός των Αθηναίων και των Σιφνίων, η Στοά των Αθηναίων, το αρχαίο Θέατρο και το Στάδιο, το Γυµνάσιο, η «Θόλος» της Αθηνάς Προναίας, η λέσχη των Κνιδίων.

Το ιερό του Απόλλωνα που σώζεται έως σήμερα, με την μερικώς αναστηλωμένη κιονοστοιχία, χρονολογείται κατά τον 4ο αιώνα π.Χ. Προστατευόταν από περίβολο και είχε είσοδο στη νοτιοανατολική του γωνία. Από εκεί οι επισκέπτες-προσκυνητές ακολουθούσαν την ιερά οδό που οδηγούσε στο ναό με το περίφημο άδυτο, όπου έδινε τους χρησμούς της η Πυθία. Η θέση αυτή πιθανώς είχε επιλεγεί λόγω του «χάσματος γης» επάνω από το  οποίο κτίστηκε ο ναός. Η έρευνα στον αρχαιολογικό χώρο των Δελφών άρχισε γύρω στο 1860 από Γερμανούς. Το 1891 οι Γάλλοι πήραν από την ελληνική κυβέρνηση έγκριση για διεξαγωγή συστηματικών ερευνών και τότε άρχισε η λεγόμενη Μεγάλη Ανασκαφή, αφού απομακρύνθηκε το χωριό Καστρί και οι κάτοικοι μεταφέρθηκαν στους σημερινούς Δελφούς.

Το Αρχαιολογικό Μουσείο Δελφών το οποίο επισκεφθήκαμε και περιηγηθήκαμε  στις πάμπολλες αίθουσές του, είναι ένα από τα σπουδαιότερα στη χώρα μας και το δημοφιλέστερο αξιοθέατό του είναι ο Ηνίοχος, που δεσπόζει τοποθετημένος σε ειδική αίθουσα.


Οι συλλογές περιλαµβάνουν αρχιτεκτονικά γλυπτά, αγάλµατα, επιγραφές, αφιερώµατα των προσκυνητών. Μεταξύ άλλων είδαμε τη Σφίγγα των Ναξίων, τους Κούρους του Άργους, τον θησαυρό των Σιφνίων κ.α.

Συμπερασματικά, η Συνάντηση και Γνωριμία της Α΄ Τάξης με τον Αρχαίο κόσμο των Δελφών υπήρξε εξόχως γοητευτική: Το περίφημο Δελφικό Τοπίο, που έχει εγγραφεί στον κατάλογο των Μνημείων Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς της UNESCO, ξεδιπλώνεται σε όλο του το μεγαλείο. Το Δελφικό τοπίο, ο Αρχαιολογικός χώρος και το Μουσείο ως τεκμήρια Ιστορίας και Αρχαιολογίας, η σημασία του Μαντείου στην αρχαιότητα: σχέση θρησκείας, διπλωματίας, πολιτικής, κοινωνικής καθημερινότητας, η Περιήγηση και καταγραφή τους με λόγο, εικόνα, οπτικοακουστικά μέσα, η Δελφική ιδέα και Δελφικές γιορτές: ο ρόλος του ποιητή Άγγελου Σικελιανού και της συζύγου του Εύας Πάλμερ στην αναβίωση του αρχαίου πνεύματος, τα υλικά κατάλοιπα της προσπάθειάς τους και της ζωής τους στο παλιό τους αρχοντικό, η σύνδεση-διαπλοκή αρχαίας παράδοσης και νεότερης Ιστορίας μέσω του Βυζαντίου και των επιρροών του εμπεδώθηκαν στο έπακρο.  Ο αρχαιολογικός χώρος των Δελφών φωτίζει με τη διαχρονική του λάμψη την Ελλάδα και τον κόσμο. (Δείτε τα σχετικά επιμορφωτικά βιντεάκια που η πολιτιστική ομάδα της Α΄ Τάξης του σχολείου μας δημιούργησε στον αρχαιολογικό χώρο των Δελφών: https://www.tiktok.com/@9gymnasiotrikalon/video/7479153761491946774   https://www.tiktok.com/@9gymnasiotrikalon/video/7479153929909996822  )

Η κοσμική Αράχοβα διατηρεί τον τίτλο ενός από τους πιο δημοφιλείς ορεινούς προορισμούς, τόπος ιστορικός με παραδοσιακή γραφικότητα και εντυπωσιακό φυσικό περιβάλλον και το Γαλαξίδι των παλιών καπεταναίων γοητεύει με τη γαλήνια ομορφιά του. Στην Αράχωβα,  όλος ο οικισμός  δονείται από μια ενέργεια που μοιάζει άχρονη -κι όμως μετράει λίγα χρόνια ζωής: Από τότε που η Αράχοβα έγινε της μόδας ως αφετηρία για σκι στα χιονοδρομικά κέντρα του Παρνασσού και η φήμη της απογειώθηκε χάρη στα μεγάλης κυκλοφορίας  περιοδικά της εποχής. Ο φημισμένος προορισμός της ορεινής Ελλάδας, μάλιστα, κάποτε έφθασε να λέγεται «Μύκονος του χειμώνα».

 Αφήσαμε το βλέμμα μας να αναζητήσει τον λεγόμενο Βράχο της Ώρας και να απλωθεί στο εντυπωσιακό τοπίο του Παρνασσού. Η παλιά Αράχωβα φημιζόταν για τα χειροποίητα υφαντά που έφτιαχναν στους αργαλειούς οι γυναίκες, και το τριήμερο Πανηγυράκι του Αη Γιώργη, που ακόμη διοργανώνεται στη γιορτή του αγίου στις 23 Απριλίου, υπενθυμίζοντας τη νικηφόρα μάχη του Καραϊσκάκη κατά των Τούρκων, το 1826. Είδαμε την όμορφη πλατεία, την εκκλησία  ψηλά στον οικισμό και από εκεί χαρήκαμε τη θέα έως τον κόλπο της Ιτέας. Μαγαζιά στον κεντρικό δρόμο πουλάνε την περίφημη φορμαέλα και άλλα τοπικά προϊόντα, καθώς και υφαντά.

Το γραφικό Γαλαξίδι, με το οποίο κλείσαμε την υπέροχη περιήγησή μας σε αυτούς τους μαγευτικούς ιστορικούς τόπους,  η μικρή, αλλά φημισμένη ναυτική πολιτεία κτίστηκε επάνω σε δύο λόφους, και διαθέτει δύο φυσικά λιμάνια. Υπήρξε σπουδαία ναυτική δύναμη με δικό της στόλο και καρνάγια που άκμασε στις αρχές του 19ου αιώνα, με αποκορύφωμα τη δεκαετία του 1860.Το Γαλαξίδι μας κέρδισε με τη γαλήνη και την ηρεμία που αποπνέει, με τα παλιά αρχοντόσπιτα-καπετανόσπιτα, τα ακρόπρωρα, τα ακροκέραμα, την υπέροχη νεοκλασική του αρχιτεκτονική μικρής κλίμακας. Θαυμάσαμε την εκκλησία του Αγίου Νικολάου (1848), πολιούχου του Γαλαξιδίου, με τον τρούλο που διακρίνεται από παντού.

Συμπεριληπτικά μιλώντας, οι μαθητές/τριες  που  είχαν το ενδιαφέρον και τη δημιουργική ανησυχία μπόρεσαν να συνδέσουν τη θεωρία των μαθημάτων στην τάξη με τη βιωματική εμπειρία του πολιτιστικού ταξιδιού. Η εκπαιδευτική αυτή επίσκεψη ήταν η καλύτερη κατακλείδα, σ’ ένα ταξίδι  συσσωρευμένης γνώσης και ευκαιρία κοινωνικής συναναστροφής  με τους μαθητές μας, οι οποίοι σε όλη τη διάρκεια της εκδρομής μας υπήρξαν άκρως συνεργάσιμοι και συνεπείς στα δικαιώματα όπως και στις υποχρεώσεις τους.